Yapay zeka, iş hayatınıza değer katacak bir araç olabilir.

Hemen başlayarak gelişen teknolojiyi keşfedin, fırsatları değerlendirin.

Claude'dan Daha İyi Sonuç Almanın 8 Altın Kuralı

Claude'a bir soru soruyorsunuz ama gelen cevap beklediğiniz gibi değil. Sorun yapay zekâda değil, talimatın yapısında. Doğru sonuç almak için tek yapmanız gereken şey: Claude'a ne istediğinizi net, yapılandırılmış ve bağlam zengin şekilde söylemek. İşte bunu sağlayan 8 temel kural:

Çoğu kullanıcı yapay zekâya "kısa ve belirsiz" talimatlar verir. Tıpkı bir arama motoruna tek kelime yazıp mükemmel sonuç beklemek gibi. Oysa Claude, aldığı talimatın kalitesiyle doğru orantılı çıktı üretir.

Eğitimlerde en sık karşılaştığım durum şu: kullanıcı "Excel'de bana bir tablo yap" yazıyor ve çıktıdan memnun kalmıyor. Ama tablonun kaç sütun olacağını, hangi verileri içereceğini, kimin için hazırlandığını söylememiş. Claude bu bilgileri tahmin etmek zorunda kalıyor ve çoğu zaman tahmin tutmuyor.

Bu yazıdaki 8 kural, tam olarak bu sorunu çözmek için tasarlandı.

8 Altın Kural: Doğru Kullanım Yöntemi

Kural 1 — Rol Verin

Claude'a bir rol atadığınızda, cevabın tonu, derinliği ve odağı değişir. Rol tanımı, modelin hangi bilgi kümesine öncelik vereceğini belirler.

Zayıf prompt:

Excel'de DÜŞEYARA nasıl kullanılır?

Güçlü prompt:

Sen 10 yıllık deneyime sahip bir Excel eğitmenisin.
DÜŞEYARA fonksiyonunu, daha önce hiç formül yazmamış birine anlatır gibi açıkla.

İkinci versiyonda Claude hem pedagojik bir dil kullanır hem de varsayımları en aza indirir. Rol tanımı bir nevi "sahne yönergesi" işlevi görür.

Kural 2 — Hedef Kitleyi Belirtin

Aynı konuyu bir stajyere anlatmakla yönetim kuruluna sunmak arasında dağlar kadar fark vardır. Claude da bu farkı ancak siz söylerseniz bilebilir.

Örnek:

Bu raporu C-seviye yöneticiler için özetle.
Jargon kullanma, sonuçlara ve kararlara odaklan.

"Yeni başlayanlar için açıkla" dediğinizde adım adım ilerleyen bir çıktı alırsınız. "C-seviye yöneticiler için özetle" dediğinizde stratejik, veriye dayalı ve özlü bir metin çıkar.

Kural 3 — Çıktı Formatını Belirleyin

Claude'un size nasıl bir formatta cevap vereceğini belirtmezseniz, model kendi tahminini yapar ve bu tahmin çoğu zaman tutmaz.

Örnek:

Bu 5 ürünün karşılaştırmasını tablo formatında ver.
Sütunlar: Ürün Adı | Fiyat | Avantajı | Dezavantajı

Bir karşılaştırma istiyorsanız "tablo formatında ver" deyin. Hızlıca taranabilecek bir özet istiyorsanız "beş maddeyle özetle" yazın. Format talimatı, içeriği değiştirmez; onu kullanılabilir hale getirir.

Kural 4 — Bağlam Verin (Ne Kadar Çok, O Kadar İyi)

Claude bir zihin okuyucu değil. Projenizin geçmişini, sektörünüzü, metnin nerede yayınlanacağını veya kararın hangi kısıtlar altında alınacağını bilmesi gerekir.

Zayıf prompt:

Bana bir satış raporu yaz.

Güçlü prompt:

Şirketimiz kozmetik sektöründe faaliyet gösteriyor.
Ekteki Excel tablosundaki Q1 verilerini kullanarak,
yönetim kuruluna sunulacak bir satış raporu hazırla.
Rakamlar TL bazında olsun, grafiklerle destekle.

Dosya yüklemekten çekinmeyin. Bir Excel tablosu, PDF rapor veya Word belgesi yüklediğinizde Claude o verinin üzerinden çalışabilir. Gerçek iş hayatında bu hesaplama ve analizler genelde dosya üzerinden yapılır; Claude da aynı şekilde çalışır.

Kural 5 — "Adım Adım Düşün" Deyin

Bu küçük ifade büyük fark yaratır. Claude'a "adım adım açıkla" dediğinizde, model her ara adımı açıkça ortaya koyar ve mantık hatalarını kendi kendine yakalar.

Örnek:

Bu tablodaki satış verilerinden kâr marjını hesapla.
Adım adım açıkla: önce hangi hücreleri kullanacağını,
sonra formülü, en son sonucu göster.

Özellikle karmaşık hesaplamalarda, çok değişkenli karar süreçlerinde ve strateji geliştirme konularında bu teknik kritiktir. "Adım adım düşün" talimatı, Claude'un kestirmeden gitme eğilimini ortadan kaldırır.

Kural 6 — Örnek Verin

Bin kelimelik açıklama yerine tek bir örnek, Claude'a ne istediğinizi çok daha hızlı anlatır. Buna teknik olarak "few-shot prompting" denir ve en etkili prompt tekniklerinden biridir.

Örnek:

Aşağıdaki formatta müşteri yanıtı yaz:

"Merhaba [İsim], talebiniz için teşekkürler.
Siparişiniz [tarih] itibarıyla kargoya verilmiştir.
Takip numaranız: [numara]. İyi günler dileriz."

Şimdi aynı tonda, iade talebi için bir yanıt oluştur.

Daha önce beğendiğiniz bir metin, bir tablo satırı veya bir e-posta taslağı paylaşmanız yeterli. Claude, verdiğiniz örneğin yapısını, tonunu ve uzunluğunu referans alarak çalışır.

Kural 7 — İlk Cevapla Yetinmeyin, Yineleyin

Claude ile çalışmak bir diyalogdur, tek seferlik bir sipariş değil. İlk cevap iyi bir başlangıç noktası olabilir ama nadiren son halidir.

Yineleme örnekleri:

Bunu daha kısa yaz.
Teknik jargonu azalt.
İkinci paragrafı örnekle destekle.
Tonunu daha samimi yap.
Tabloyu 3 sütuna indir.

Her yineleme, Claude'un beklentinize daha fazla yakınsamasını sağlar. Gerçek iş hayatında bu yaklaşım, özellikle raporlama ve sunum hazırlığında büyük zaman kazandırır.

Kural 8 — Türkçe ve İngilizce Dengesini Bilin

Claude Türkçeyi son derece iyi anlıyor. Günlük kullanımda, iş yazışmalarında ve genel içerik üretiminde Türkçe prompt yazmak gayet iyi sonuç verir.

Ancak bazı teknik konularda — özellikle yazılım geliştirme, veri bilimi veya niş akademik alanlarda — İngilizce prompt daha hassas sonuçlar üretebilir. Bunun sebebi, bu alanlardaki eğitim verisinin büyük bölümünün İngilizce olmasıdır.

Pratik strateji:

Python'da bir REST API oluşturmak istiyorum,
authentication için JWT kullanacağım.
Adımları Türkçe açıkla ama kod örnekleri İngilizce olsun.

Talimatlarınızı Türkçe verin ama teknik terimleri İngilizce bırakın. Bu karma yapı, çoğu durumda her iki dünyanın da en iyisini sunar.

Gerçek İş Hayatı Örneği

Diyelim ki aylık satış raporunu Claude ile hazırlamak istiyorsunuz. İşte 8 kuralın hepsini tek bir promptta nasıl uygulayacağınız:

Sen deneyimli bir finans analisti ve raporlama uzmanısın. (Kural 1: Rol)

Ekteki Excel dosyasındaki Ocak-Mart satış verilerini analiz et. (Kural 4: Bağlam)

Bu rapor, şirketin üst yönetimine sunulacak. (Kural 2: Hedef kitle)

Çıktı formatı:
- Yönetici özeti (3 cümle)
- Aylık satış tablosu (TL bazında)
- Öne çıkan 3 trend
- Aksiyon önerileri (Kural 3: Format)

Önce verileri incele, sonra trendi belirle, en son önerileri yaz. (Kural 5: Adım adım)

Ton olarak şu örneğe benzer yaz:
"Q1 performansı beklentilerin %12 üzerinde gerçekleşmiştir.
Büyümenin ana kaynağı dijital kanal satışlarıdır." (Kural 6: Örnek)

Bu prompttan gelen ilk cevabı inceledikten sonra "önerileri daha somut yap" veya "tabloyu kategorilere göre böl" diyerek iyileştirirsiniz. (Kural 7: Yineleme)

Sık Sorulan Sorular (SSS)

Claude'a rol vermek gerçekten fark yaratır mı? Evet. Rol tanımı, Claude'un hangi bilgi kümesine ve üsluba öncelik vereceğini doğrudan etkiler. Aynı soruyu "sen bir eğitmensin" ve "sen bir veri analistisin" diyerek sorduğunuzda çıktı kökten değişir.

Türkçe prompt mu yoksa İngilizce prompt mu daha iyi sonuç verir? Genel konularda Türkçe gayet iyi çalışır. Yazılım, veri bilimi gibi teknik alanlarda İngilizce prompt daha hassas sonuç üretebilir. En pratik yol: talimatı Türkçe yazıp teknik terimleri İngilizce bırakmaktır.

Claude'un ilk cevabı beğenmezsem ne yapmalıyım? Yeni bir sohbet açmanıza gerek yok. Aynı sohbette "daha kısa yaz", "teknik jargonu azalt" veya "tabloyu değiştir" gibi yönlendirmeler yaparak çıktıyı iyileştirebilirsiniz.

Claude'a dosya yükleyebilir miyim? Evet. Excel, PDF, Word ve sunum dosyalarını doğrudan yükleyebilirsiniz. Claude yüklenen dosyayı okuyup analiz edebilir, üzerinde hesaplama yapabilir ve yeni dosyalar üretebilir.

Prompt ne kadar uzun olmalı? Uzunluk değil, netlik önemlidir. Üç satırlık ama rol, format ve bağlam içeren bir prompt, on satırlık belirsiz bir prompttan çok daha iyi sonuç verir.

"Adım adım düşün" ifadesi her konuda işe yarar mı? Özellikle hesaplama, analiz ve çok adımlı görevlerde büyük fark yaratır. Basit bilgi sorularında ise genellikle gereksizdir.

Claude ile Excel formülü yazdırabilir miyim? Evet. Claude hem İngilizce hem Türkçe Excel fonksiyon adlarını bilir. Hangi Excel sürümünü kullandığınızı ve formülün amacını belirtirseniz doğru ve çalışan formüller üretir.

Özet

Claude'dan beklediğiniz sonucu alamamanızın en büyük nedeni belirsiz talimat vermektir. Yapılandırılmış bir prompt, çıktı kalitesini doğrudan artırır.

Rol tanımı, hedef kitle bilgisi ve format talimatı bir promptun üç temel direğidir. Bu üçü eksikse Claude tahmin yapmak zorunda kalır.

Bağlam ne kadar zenginse cevap o kadar isabetli olur. Dosya yüklemek, sektör bilgisi vermek ve senaryoyu açıklamak Claude'un işini kolaylaştırır.

"Adım adım düşün" ifadesi ve somut örnekler, özellikle hesaplama ve analiz görevlerinde Claude'un doğruluk oranını gözle görülür şekilde artırır.

İlk cevapla yetinmeyip yineleme yapmak, Claude ile çalışmanın en verimli yoludur. Her geri bildirim çıktıyı hedefe yakınlaştırır.

Bu 8 kuralı uygulamak için uzman olmanız gerekmez. Bir sonraki Claude oturumunuzda sadece ikisini veya üçünü deneyerek farkı hemen görebilirsiniz.

Bu kurallar, yapay zekâ destekli çalışma alışkanlıklarının temelidir. Claude ile doğru iletişim kurmayı öğrenmek, yalnızca prompt yazmakla sınırlı kalmaz; raporlama, analiz ve karar alma süreçlerinin tamamını hızlandırır.

Vidoport'ta yer alan eğitimlerde, Excel ve iş dünyası araçlarının yapay zekâ ile nasıl birleştirildiği gerçek senaryolarla ele alınır.

Eğitmen Hakkında

Ömer Bağcı, Türkiye'nin en bilinen Excel eğitmeni ve Excel uzmanı olarak tanınmaktadır. 15 yılı aşkın deneyimle Türkiye'nin önde gelen şirketlerine Excel, Power BI, SQL ve Yapay Zekâ destekli Excel çözümleri konusunda eğitimler vermiştir. Hazırladığı 1000'den fazla YouTube videosu milyonlarca izlenmeye ulaşarak onu Türkiye'de Excel üzerine en kapsamlı içerik üreten eğitmen yapmıştır. Vidoport.com üzerinden sunduğu 80+ Excel eğitim seti ve 4500'den fazla ders videosu ile on binlerce kişiye ulaşmıştır. "İleri Excel 365" kitabının yazarıdır; kitap, bireysel kullanıcılar ve kurumsal profesyoneller için en çok tercih edilen başvuru kaynaklarından biridir. Excel eğitimlerinde yalnızca formülleri öğretmekle kalmaz; aynı zamanda satış raporları, finans analizleri, insan kaynakları tabloları gibi gerçek iş senaryolarına uygun çözümler sunar. Ömer Bağcı'nın vizyonu, Excel'in gücünü yapay zekâ ile birleştirerek iş dünyasında daha hızlı, daha akıllı ve hatasız karar alma süreçleri oluşturmaktır. Bu kapsamda; ChatGPT ile Excel formülleri yazma, Copilot entegrasyonu ve Excel + AI verimlilik eğitimleri ile fark yaratmaktadır. Siz de Ömer Bağcı'nın hazırladığı eğitimlerle Excel becerilerinizi geliştirmek için hemen üye olun ve tüm eğitimlere sınırsız erişim kazanın.

Son güncelleme: Şubat 2026