Excel FİLTRE Formülünde YA DA Şartını Kullanmak
Excel'de FİLTRE fonksiyonunda YA DA (veya) şartı için koşulları artı işaretiyle (+) birleştirirsiniz. Artı, koşullardan en az biri sağlandığında o satırı getirir. Her koşulu parantez içine alır, aralarına + koyarsınız. Örneğin "İstanbul ya da Ankara" bölgesindeki satışlar için formül =FİLTRE(A2:C100;(A2:A100="İstanbul")+(A2:A100="Ankara")) olur. Aşağıda YA DA mantığını farklı senaryolarda gerçek örneklerle gösteriyorum.
FİLTRE fonksiyonunda YA DA şartı nasıl çalışır?
FİLTRE fonksiyonunun üç bağımsız değişkeni vardır: =FİLTRE(dizi; ekle; [boşsa]). YA DA mantığı tamamen ortadaki ekle argümanında kurulur. Her koşul, dizi ile aynı satır sayısında DOĞRU/YANLIŞ üreten bir ifadedir; koşullar + ile birbirine bağlanır.
Mantığın özü şudur: artı (+) toplama işlemidir ve koşullardan biri bile DOĞRU (1) olduğunda pozitif sonuç verir. Bu yüzden "şu ya da bu" mantığında her zaman + kullanılır. Buna karşılık çarpı (*) yalnızca tüm koşullar DOĞRU olduğunda sonuç verir; o da VE mantığıdır.
FİLTRE fonksiyonu Excel 2021 ve Microsoft 365 sürümlerinde bulunur. Excel 2019 ve öncesinde yer almaz; bu sürümlerde Gelişmiş Filtre veya yardımcı sütun kullanmanız gerekir.
Aynı sütunda YA DA: birden fazla değeri filtreleme
YA DA şartının en sık kullanıldığı yer, aynı sütunda birden fazla değeri aramaktır. A sütununda bölge, B müşteri, C tutar olsun (veriler 2. satırdan 100. satıra). Amaç: bölgesi "İstanbul" ya da "Ankara" olan tüm satışlar.
=FİLTRE(A2:C100; (A2:A100="İstanbul")+(A2:A100="Ankara"); "Kayıt yok")
Burada (A2:A100="İstanbul") ve (A2:A100="Ankara") iki ayrı koşuldur. Aralarındaki +, iki koşuldan en az birini sağlayan satırları getirir. İstediğiniz kadar değeri zincirleyebilirsiniz:
=FİLTRE(A2:C100; (A2:A100="İstanbul")+(A2:A100="Ankara")+(A2:A100="İzmir"); "Kayıt yok")
Bu formül üç şehri birden listeler. Hiçbir satır eşleşmezse [boşsa] argümanı sayesinde "Kayıt yok" döner; bu, #HESAPLA! ve boş dizi hatalarını engeller.
Farklı sütunlarda YA DA: alternatif koşullar
YA DA şartı farklı sütunlardaki koşullar arasında da kurulabilir. Örneğin "tutarı 10.000 üstü ya da durumu 'Öncelikli' olan" satışları getirmek isteyelim (C tutar, D durum sütunu):
=FİLTRE(A2:D100; (C2:C100>10000)+(D2:D100="Öncelikli"); "Kayıt yok")
Bu formül, iki koşuldan en az birini sağlayan tüm satırları listeler: tutarı yüksek olanlar veya öncelikli işaretliler. İki koşulu da sağlayan satır yine bir kez gelir, tekrar etmez.
YA DA ile VE arasındaki fark
|
Cümlede geçen ifade
|
Mantık
|
Operatör
|
|
"şu ya da bu" / "veya"
|
YA DA
|
+
|
|
"şu ve bu" / "hem hem"
|
VE
|
*
|
|
Aynı sütunda iki farklı değer
|
YA DA
|
+
|
Özellikle dikkat: aynı sütunda iki değer ararken her zaman + kullanılır. Bir hücre aynı anda hem "İstanbul" hem "Ankara" olamayacağı için, burada * (VE) kullanırsanız hiçbir satır eşleşmez ve sonuç boş döner. Eğitimlerde en sık görülen hata tam olarak budur.
Gerçek iş hayatı örneği
Binlerce satırlık bir müşteri tablonuz olsun. Pazarlama ekibi şu listeyi istiyor: "Segmenti 'VIP' ya da 'Sadık' olan tüm müşteriler." Bu, aynı sütunda (segment) iki değerin YA DA'sı olduğu için + kullanılır.
A müşteri adı, B segment, C şehir olsun:
=FİLTRE(A2:C5000; (B2:B5000="VIP")+(B2:B5000="Sadık"); "Eşleşen müşteri yok")
Formül, segmenti VIP veya Sadık olan tüm müşterileri anında listeler. Yeni müşteri eklendikçe liste otomatik güncellenir; kampanya listesini her seferinde elle süzmekten kurtulursunuz. Gerçek iş hayatında bu liste, segment sütununda yanlışlıkla * kullanıldığında boş döner — çünkü tek bir müşteri aynı anda iki segmentte olamaz.
Sık yapılan hatalar
Aynı sütunda + yerine * kullanmak. "VIP ya da Sadık" demek için * kullanmak en yaygın hatadır; bir hücre iki değeri birden taşıyamaz, sonuç boş döner. Aynı sütundaki alternatifler için her zaman + kullanın.
Koşulları parantezsiz yazmak. Her koşul kendi parantezi içinde olmalıdır: (B2:B100="VIP")+(B2:B100="Sadık"). Parantezleri atlarsanız Excel işlem önceliğini yanlış kurar.
Aralıkların boyutunu farklı tutmak. Tüm koşul aralıkları (B2:B100 gibi) aynı satır sayısında olmalıdır. Biri 100, diğeri 99 satırsa Excel #DEĞER! hatası verir.
[boşsa] argümanını atlamak. Hiçbir koşul eşleşmezse formül hata döndürür. Üçüncü argümana "Kayıt yok" gibi bir metin yazmak bunu önler.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
FİLTRE'de YA DA şartı için hangi işaret kullanılır?
Artı (+). Toplama, koşullardan en az biri DOĞRU olduğunda satırı listeye dahil eder.
Aynı sütunda iki değeri nasıl filtrelerim?
Artı ile: (A2:A100="İstanbul")+(A2:A100="Ankara"). Aynı sütunda çarpı kullanmak boş sonuç döndürür, çünkü bir hücre iki değeri birden alamaz.
İkiden fazla değeri YA DA ile filtreleyebilir miyim?
Evet. İstediğiniz kadar koşulu + ile zincirleyebilirsiniz: (...="İstanbul")+(...="Ankara")+(...="İzmir") üç şehri birden getirir.
FİLTRE YA DA şartında neden boş sonuç çıkıyor?
Genellikle aynı sütundaki iki değer için yanlışlıkla * kullanılmıştır. YA DA mantığında her zaman + kullanın.
YA DA ve VE şartını aynı formülde kullanabilir miyim?
Evet. YA DA grubunu kendi parantezine alıp VE bağlantısını dışarıdan * ile kurarsınız: ((A="İst")+(A="Ank"))*(C>5000).
FİLTRE fonksiyonu hangi Excel sürümlerinde var?
Yalnızca Excel 2021 ve Microsoft 365'te bulunur. 2019 ve öncesinde yer almaz.
YA DA şartlı FİLTRE Ctrl+Shift+Enter gerektirir mi?
Hayır. FİLTRE bir dinamik dizi fonksiyonudur; formülü yazıp Enter'a basmanız yeterlidir, sonuç otomatik taşar.
Özet
FİLTRE fonksiyonunda YA DA şartı, koşulları artı işaretiyle (+) birleştirerek kurulur.
Artı, koşullardan en az biri sağlandığında satırı listeye dahil eder.
Aynı sütunda iki farklı değer ararken her zaman + kullanılır; * boş sonuç döndürür.
İstediğiniz kadar koşulu + ile zincirleyerek birden fazla değeri aynı anda filtreleyebilirsiniz.
FİLTRE yalnızca Excel 2021 ve Microsoft 365'te bulunur; [boşsa] argümanı boş sonuç hatalarını önler.
Excel formüllerini sistemli öğrenmek için
YA DA şartı, dinamik dizi mantığının günlük raporlamada en çok işe yarayan adımıdır; ama operatör seçimini doğru yapmak deneyim ister. Konuyu uygulamalı görmek için FİLTRE İşlevinde YA DA Şartını Kullanmak dersini inceleyebilir, fonksiyonun tüm kullanım örnekleri için Excel 365 Eğitimi setine göz atabilirsiniz. Dinamik dizi mantığını derinleştirmek isterseniz Excel Dizi (Dynamic Array) Formülleri eğitimi iyi bir devam noktasıdır.
Eğitmen Hakkında
Ömer Bağcı, Türkiye'nin en bilinen Excel eğitmeni ve Excel uzmanı olarak tanınmaktadır. 30 yılı aşkın deneyimle Türkiye'nin önde gelen şirketlerine — Ziraat Bankası, Papara, Karel ve Sanko Holding gibi kurumlara — Excel, Power BI, SQL ve Yapay Zekâ destekli Excel çözümleri konusunda eğitimler vermiştir.
YouTube'daki @excelveyapayzeka kanalında 184.000'i aşkın aboneye ulaşan 1000'den fazla videosu, onu Türkiye'de Excel üzerine en kapsamlı içerik üreten eğitmen yapmıştır. Vidoport.com üzerinden sunduğu 80+ Excel eğitim seti ve 4500'den fazla ders videosu ile 62.000'den fazla üyeye ulaşmıştır.
Seçkin Yayıncılık'tan çıkan "İleri Düzey Excel 365" kitabının yazarıdır; kitap 12. baskıya ulaşmıştır ve bireysel kullanıcılar ile kurumsal profesyoneller için en çok tercih edilen başvuru kaynaklarından biridir.
Excel eğitimlerinde yalnızca formülleri öğretmekle kalmaz; satış raporları, finans analizleri, insan kaynakları tabloları gibi gerçek iş senaryolarına uygun çözümler sunar. Vizyonu, Excel'in gücünü yapay zekâ ile birleştirerek iş dünyasında daha hızlı, daha akıllı ve hatasız karar alma süreçleri oluşturmaktır. Bu kapsamda ChatGPT ile Excel formülleri yazma, Copilot entegrasyonu ve Excel + AI verimlilik eğitimleri ile fark yaratmaktadır.
Siz de Ömer Bağcı'nın hazırladığı eğitimlerle Excel becerilerinizi geliştirmek için hemen üye olun ve tüm eğitimlere sınırsız erişim kazanın.